ТАТАР МАЙДАР
АНУ-ын эдийн засагч Стив Ханкын боловсруулсан “Дэлхийн орнуудын эдийн засгийн зүдгүүрийн индекс-2025” (Hanke’s Annual Misery Index)-д Монгол Улс болон түүний хөрш, бүс нутгийн орнуудын эдийн засгийн нөхцөл байдлыг харьцууллаа.
Уг эдийн засгийн зүдгүүрийн индекс нь тухайн улсын ажилгүйдэл, инфляц, зээлийн хүүгийн түвшнийг нэг хүнд оногдох ДНБ-ий өсөлттэй харьцуулан гаргадаг бөгөөд уг индекс нь тухайн улсын ажилгүйдэл (хоёроор үржүүлсэн), инфляц, банкны зээлийн хүүгийн нийлбэрээс нэг хүнд оногдох бодит ДНБ-ий өсөлтийг хасаж тооцдог. Жагсаалтад дээгүүр байр эзлэх тусам эдийн засгийн дарамт их, харин доогуур байх тусам тогтвортой, эрүүл эдийн засагтайг илтгэнэ.
Төв Ази ба Орос, Монгол Улсын харьцуулсан үзүүлэлт
Уг жагсаалтад багтсан Төв Азийн орнууд болон ОХУ-ыг Монгол Улстай харьцуулбал дараах дүр зураг гарч байна:
| Байр (178-аас) | Улс орон | Эдийн засгийн гол дарамт, шалтгаан |
|---|---|---|
| #39 | Казахстан | Зээлийн хүү өндөр, инфляцын дарамт |
| #43 | Узбекистан | Ажилгүйдэл ба банкны зээлийн өндөр хүү |
| #55 | Монгол Улс | Банкны зээлийн хүү (Зээлийн өртөг өндөр) |
| #59 | ОХУ | Инфляц болон Төв банкны бодлогын хүүний өсөлт |
Гол дүгнэлт ба Харьцуулалт:
- Бүс нутагтаа дундаж түвшинд: Монгол Улс 55 дугаар байрт жагссан нь Төв Азийн хамгийн том эдийн засагтай Казахстан (#39), Узбекистан (#43) орнуудаас илүү тогтвортой, иргэдийн эдийн засгийн зүдгүүр харьцангуй бага байгааг харуулж байна.
- Хөрш ОХУ-тай ойрхон: Монгол Улс ОХУ-аас (#59) ердөө 4 байраар дээгүүр (бачимдал бага зэрэг их) байна. ОХУ-ын хувьд геополитикийн нөхцөл байдлаас шалтгаалж инфляц болон Төв банкных нь бодлогын хүү өндөр байгаа нь гол дарамт болж буй бол Монголын хувьд мөн адил банкны зээлийн хүү өндөр байгаа нь индексийн оноог өсгөхөд нөлөөлжээ.
- Төв Азийн орнуудын нийтлэг зовлон: Энэ бүс нутгийн орнуудад (Казахстан, Узбекистан, Монгол) эдийн засгийн зүдгүүр үүсгэж буй хамгийн гол хүчин зүйл нь банкны зээлийн хүүгийн түвшин өндөр байгаа явдал бөгөөд энэ нь бизнес эрхлэгчид болон иргэдэд санхүүгийн дарамт болдог байна.
Шинжээчдийн зүгээс Монгол Улсыг цаашид энэхүү зүдгүүрийн индексээ бууруулж, эдийн засгаа эрүүлжүүлэхийн тулд зээлийн хүүг бууруулах макро бодлого баримтлах шаардлагатайг Fortune сэтгүүлийн нийтлэлд тэмдэглэжээ.
|
Нийгэм
