ТАТАР МАЙДАР
- Боловсролын тэгш хүртээмж: Монгол Улсын ерөнхий боловсролын сургуулиудын хамрагдалтын түвшин 98.5%-д хүрсэн хэдий ч хөдөө орон нутаг болон хотын сургуулиудын чанарын ялгааг арилгах нь ядуурлыг бууруулах гол түлхүүр болж байна.
- Багш нарын цалингийн шинэчлэл: Багш нарын үйлдвэрчний эвлэлийн тэмцлийн үр дүнд Монгол Улс даяар багш нарын цалинг урд өмнө байгаагүйгээр буюу даруй 50% орчмоор нэмэгдүүлж чаджээ.
- Чанартай боловсролын давуу тал: Олон улсын олимпиад, уралдаанд амжилт үзүүлж буй сурагчдын дийлэнх нь хувийн бус, улсын шилдэг сургуулиудын бүтээгдэхүүн байгааг онцлов.
Монгол Улс нүүдлийн баялаг соёл иргэншил, уламжлалаа хадгалахын зэрэгцээ орчин үеийн боловсрол болон технологийн дэвшлийг ашиглан хөдөө орон нутгийн болон зорилтот бүлгийн хүүхдүүдэд боловсролыг тэгш хүртээмжтэй хүргэх замаар ядуурлыг бууруулахад бодитой ахиц гаргаж байгааг АНУ-д төвтэй олон улсын хүмүүнлэгийн байгууллагын Borgen Magazine өнөөдөр онцоллоо.
Дэлхийн банкны судалгаагаар Монголд 800,000 орчим иргэн өдөрт 8.30 ам.доллароос бага орлоготой амьдарч байна. Энэхүү нөхцөл байдалд технологийн шинэчлэл болон чанартай боловсрол нь иргэдийн эдийн засгийн өрсөлдөх чадварыг нэмэгдүүлж, ядуурлаас гарах гол хөшүүрэг болж байгааг шинжээчид тэмдэглэжээ.
Орон нутгийн зааг ба чанартай улсын сургуулиудын эрэлт
Судалгаанаас үзэхэд Монголын улсын сургуулиудын сургалтад хамрагдалт 98.5%-тай байгаа нь өндөр үзүүлэлт боловч хамгийн гол тулгамдсан асуудал нь хувийн болон улсын сургуулийн ялгаа биш, харин хот болон хөдөөгийн боловсролын чанарын зөрүү болоод байна. Улаанбаатар хотын чансаа өндөр улсын сургуулиуд нь шинээр байгуулагдсан өндөр төлбөртэй хувийн сургуулиудаас илүү чанартай боловсрол олгодог бөгөөд олон улсын олимпиадын аварга сурагчид чухам эдгээр сургуулиас төрдөг аж.
Гэвч алслагдсан сумдын сургууль болон хотын төвийн сургуулиудын чанарын зөрүүгээс шалтгаалан малчид хүүхдийнхээ боловсролын төлөө сууршил газраа орхин нийслэл рүү нүүх шилжилт хөдөлгөөн ихэссэн нь хотын хэт төвлөрөл, ажилгүйдлийг үүсгэх нэг шалтгаан болдог байна. Эдийн засгийн ухааны доктор Франческо Пасторегийн судалгаагаар хүний цалин хөлсөнд нөлөөлдөг хамгийн гол хүчин зүйл нь ердөө боловсрол болон амьдарч буй орчин (хот суурин) байдаг аж.
Багш нарын ур чадвар ба нийгмийн баталгааг сайжруулсан нь
Боловсролын чанарыг сайжруулахын тулд Боловсролын яамнаас багш нарт тавих шаардлагыг өндөрсгөж, заавал 4-өөс доошгүй жилийн бакалаврын зэрэгтэй байх шаардлага тавьдаг болсон. Мөн залуусыг багш мэргэжилд татахын тулд засгийн газраас тэтгэлэгт хөтөлбөрүүд зарлаж байгаа нь амьжиргааны түвшин доогуур өрхийн хүүхдүүд үнэ төлбөргүй суралцаж, баталгаат ажлын байртай болох боломжийг бүрдүүлжээ.
Улмаар багш нарын оролцоотой тэмцлийн үр дүнд улс даяар багш нарын цалинг 50 хувиар нэмэгдүүлсэн нь тэдний санхүүгийн тогтвортой байдлыг хангаж, хүүхэд бүрт тэгш хөгжих боломж олгоход чухал нөлөө үзүүлж байна.
Гадаад хэлний сургалт — Олон улсын гарц
Монгол хэл олон улсын тавцанд өргөн хэрэглэгддэггүй тул англи хэлний сургалтыг чанаржуулах нь залууст дэлхийн зах зээлд өрсөлдөх, гадаадын шилдэг их дээд сургуулиудад (тухайлбал NYU Shanghai гэх мэт) тэтгэлэгтэй суралцах болон АНУ, Өмнөд Солонгос, Чех зэрэг улсуудад өндөр цалинтай ажлын байранд зуучлагдах том давуу талыг олгож байгааг сурвалжилгад дурдсан байна.
Монгол Улсын боловсролын салбарын шинэчлэл нь зөвхөн үр ашгийг нэмэгдүүлээд зогсохгүй, иргэн бүрт хүртээмжтэй байх зарчмаар явж байгаа нь тус улсын эдийн засгийн аюулгүй байдал, тогтвортой хөгжлийг хангах хамгийн амжилттай санаачилгуудын нэг болж чаджээ.
|
Нийгэм
